Bedrijven zoeken meer en meer alternatieven voor loonsverhoging

Belgische werkgevers houden de hand op de knip. Wie dit jaar opslag kreeg, dankt dat vooral aan de automatische indexering. Daarbovenop stegen de lonen mediaan met amper 0,89 procent. Dat blijkt uit de Hudson Reward Survey van Randstad, die ruim 375.000 loonpakketten bij 1.121 organisaties analyseerde.

Vier op de tien zonder extra opslag

Inclusief index stegen de lonen mediaan met 2,93 procent. Ruim 38 procent van de werknemers kreeg niets bovenop de index. Ook flinke opslagen worden zeldzamer: 16 procent kreeg meer dan 4 procent extra, tegenover 21 procent een jaar eerder. In 2022 lag de stijging buiten de index nog op 1,5 procent. Enkel in 2020-2021 was ze de voorbije tien jaar lager.

Weinig ruimte

De loonnorm, die de loonkosten afstemt op die in de buurlanden, staat voor 2025-2026 op 0 procent. Daarnaast beperkt de centenindex sinds 1 juni de indexering van brutolonen boven 4.000 euro per maand. Werkgevers en vakbonden hebben er allebei bedenkingen bij.

Bonussen en warrants in de lift

Bedrijven zoeken daarom naar een vorm van beloning die de vaste loonkost niet blijvend verhogen. Maaltijdcheques winnen aan belang en 42 procent van de werknemers krijgt een collectieve bonus via cao 90. Opvallend is de opmars van warrants, fiscaal gunstige opties die snel te gelde kunnen worden gemaakt en grotendeels buiten de sociale bijdragen vallen. Lang waren ze voorbehouden aan het management. Nu krijgt 11 procent van de werknemers ze, tegenover 6 procent vorig jaar.

Die verschuiving is een antwoord op de economische onzekerheid. Een eenmalige beloning levert werknemers meteen iets op, terwijl bedrijven hun kosten op lange termijn onder controle houden.